Varkenspoten in de slowcooker: Kooktijden voor gelatinerijke bouillon
Je kent dat gevoel wel: je wilt iets heel lekkers op tafel zetten, maar je hebt geen zin om uren in de keuken te staan.
Varkenspoten zijn perfect voor de slowcooker. Ze zijn goedkoop, en als je ze langzaam laat sudderen, vallen ze van het bot.
De bouillon die je krijgt? Die is zo rijk en vol gelatine dat je hem bijna kunt snijden. Dit is comfort food op zijn best.
Waarom varkenspoten en slowcooker een perfect match zijn
Een varkenspoot is een stuk vlees met veel bindweefsel en bot. In een snelle pan wordt dat taai en droog.
In een slowcooker gebeurt er iets magisch. De lage temperatuur zorgt ervoor dat het collageen langzaam omzet in zachte gelatine. Dat geeft niet alleen een smeltende textuur, maar ook een ongelooflijk volle smaak aan de bouillon.
De slowcooker, ofwel de stoofpan op stroom, houdt een constante temperatuur. Je zet hem aan en vergeet hem.
Ideaal voor drukke dagen. Je kunt kiezen uit een simpele basis slowcooker van rond de €50, of een geavanceerde multicooker zoals de Instant Pot of Ninja Foodi.
Die laatste kan ook sauteren en sous-vide, wat handig is voor de voorbereiding. Een goede slowcooker koop je bij Coolblue of Bol.com, met prijzen vanaf €50 tot €200 voor de beste modellen. Wat je nodig hebt is simpel. Neem twee tot vier varkenspoten, afhankelijk van de grootte van je pan.
Een grote slowcooker van 6,5 liter is ideaal voor vier poten. Vul verder met water, wat groenten en kruiden.
De kooktijd is lang, maar de actieve tijd is kort. Even aanbraden, in de pan leggen en aan zetten. De rest doet de tijd voor je.
De voorbereiding: aanbraden voor meer smaak
Je kunt varkenspoten zo in de slowcooker leggen, maar dan mis je een laagje diepe smaak. Even aanbraden in een hete pan maakt het verschil.
Het zorgt voor een mooie korst en een rijkere bouillon. Gebruik een braadpan of een koekenpan met een scheut olie. Kruid de poten eerst royaal met zout en peper.
Verhit de pan op medium-hoog vuur. Leg de poten erin en braad ze rondom bruin.
Dit duurt ongeveer 5 minuten per kant. Je hoeft ze niet gaar te krijgen, alleen de buitenkant. Haal ze eruit en leg ze even op een bord. De aanbaksels in de pan zijn goud waard.
Blus ze af met een scheut water of wijn en schraap los. Giet dit vocht over de poten in de slowcooker.
Snijd ondertussen een ui, wortel en bleekselderij in grove stukken. Dit is je groentebouillon. Je kunt ook een prei of knoflook toevoegen.
Doe de groenten onder in de slowcooker. Leg de aangebraden poten erop.
Voeg een laurierblad, een paar jeneverbessen en wat tijm toe. Giet het braadvocht en genoeg water erbij tot de poten net onder staan. Niet te veel, want de bouillon wordt sterker als je minder vocht gebruikt.
Kooktijden en temperaturen voor gelatinerijke bouillon
Het geheim van een goede bouillon is tijd en temperatuur. Te heet en de smaak wordt vlak, te koud en het vlees wordt niet zacht.
De meeste slowcookers hebben twee standen: laag (low) en hoog (high). Net als bij het bereiden van sappige kippenvleugels uit de slowcooker, kies je voor varkenspoten bijna altijd voor de lage stand. Dit geeft de tijd die het bindweefsel nodig heeft om om te zetten.
Op de low-stand kook je de poten ongeveer 8 tot 10 uur.
Begin je 's ochtends, dan is het avondeten klaar. De temperatuur ligt rond de 85-90 graden Celsius. Dit is perfect om de gelatine langzaam uit het bot en het bindweefsel te laten trekken.
Je zult zien dat het vlees na 8 uur al loskomt, maar voor de allerrijkste bouillon laat je ze 10 uur zitten. Door merg en botten in de slowcooker te bereiden, creëer je een diepe smaak. Wil je het sneller?
Gebruik dan de high-stand. Dit duurt 4 tot 6 uur.
De temperatuur is hoger, rond de 95-100 graden. Het vlees wordt ook zacht, maar de bouillon is soms iets minder helder en de smaak iets minder diep. Voor een eerste keer raad ik de low-stand aan. Heb je een multicooker met een drukfunctie?
Dan kun je de poten in 60-90 minuten op hoge druk koken. Dit is snel, maar de bouillon heeft minder tijd om smaak af te geven.
Je kunt daarna nog een uur zonder druk laten sudderen voor meer body. Check altijd of het vlees gaar is. Haal een poot uit de pan.
Het vlees moet moeiteloos van het bot trekken. Is het nog taai?
Laat dan nog een uurtje langer koken. De bouillon is klaar als deze een diepe, bruine kleur heeft en een mooie, lichte gelatine-structuur heeft als hij afkoelt.
De beste slowcookers en multicookers voor deze klus
Niet elke slowcooker is hetzelfde. Voor varkenspoten heb je een model nodig met genoeg ruimte. Een ronde pan is handig voor soepen, maar voor poten is een ovale pan beter.
De Crock-Pot SCV400 is een klassieker. Hij heeft een inhoud van 3,5 liter, is simpel in gebruik en kost ongeveer €60.
Perfect voor 2-3 poten. Wil je meer ruimte?
Kijk dan naar de Crock-Pot Cook & Carry van 6,5 liter. Deze heeft een stevig deksel met een sluiting, zodat je hem makkelijk kunt vervoeren. Ideaal voor grote gezinnen of als je wilt mealpreppen.
De prijs ligt rond de €80-€90. Hij heeft een low- en high-stand en een warmhoudfunctie.
Simpel, betrouwbaar en doet wat hij moet doen. Ben je op zoek naar meer functionaliteit? Dan is een multicooker zoals de Instant Pot Duo (6 liter) of de Ninja Foodi een goede keuze. Deze doen alles: slowcooken, stomen, sauteren, sous-vide en onder druk koken.
De Instant Pot Duo kost ongeveer €100-€120. De Ninja Foodi is duurder, rond de €180-€200, maar heeft een functie om te grillen en te braden.
Voor varkenspoten of malse varkenswangetjes uit de slowcooker is de drukfunctie handig als je snel wilt, maar de langzame stand is net zo goed als een standalone apparaat.
Let op: bij multicookers is de slowcooker-stand vaak iets warmer. Gebruik daarom altijd de laagste stand en check eerder.
Praktische tips voor de perfecte bouillon
Je bouillon wordt nog beter als je een paar extra stappen neemt. Voeg een scheut appelazijn toe aan het kookvocht.
Het zuur helpt om mineralen uit het bot te halen, wat de voedingswaarde verhoogt.
Je proeft de azijn niet terug. Een eetlepel is genoeg. Haal het schuim dat bovenop drijft er de eerste 30 minuten af.
Dit zorgt voor een helderdere bouillon. Gebruik een schuimspaan of een lepel.
Daarna hoef je niets meer te doen. De slowcooker doet het werk. Dek de pan niet af met folie onder het deksel, want dat belemmert de stoomuitlaat. Als de kooktijd om is, haal je de poten uit de pan.
Laat ze even afkoelen. Trek het vlees van de bot en verwijder het bot en het vet.
Het vlees kun je terugdoen in de bouillon of apart bewaren voor een andere maaltijd. Zeef de bouillon door een fijne zeef of een doek. Gooi de groenten weg, die hebben hun smaak afgegeven.
Bewaren? De bouillon blijft 5 dagen in de koelkast.
In de vriezer kun je hem maandenlang bewaren. Giet hem in bakjes van 250ml of 500ml. Zo heb je altijd een basis voor soep of saus.
En onthoud: hoe langer je kookt, hoe rijker de bouillon. Dus twijfel niet om ze 12 uur te laten staan als je tijd hebt.