Slowcooker met snelkookprogramma's: Hoe snel is express koken?

Je staat in de winkel of bladert online en ziet een slowcooker die belooft alles te kunnen. Niet alleen uren lang sudderen, maar ook snel koken.

Dat klinkt bijna te goed om waar te zijn. Toch is het de realiteit bij de beste multicookers van nu.

Ze combineren het comfort van een slowcooker met de snelheid van een snelkookpan. In deze handleiding leg ik je precies uit wat dat betekent en hoe je die express-programma’s optimaal gebruikt. We gaan voor praktisch, zonder poespas. Gewoon doen.

Wat je nodig hebt voordat je begint

Voordat je de keuken induikt, check je even of je alles bij de hand hebt. Dit gaat om meer dan alleen de slowcooker zelf.

• Een multicooker of slowcooker met een snelkookfunctie. Denk aan merken als de Instant Pot Pro (€120-€150), de Ninja Foodi (€160-€200) of de Sage Fast Slow Pro (€200-€250).
• Een goede snijplank en een scherp mes. Voor groenten en vlees in gelijke stukken.
• Maatbekers en een weegschaal. Snel koken is een kwestie van precisie.
• Ingrediënten die geschikt zijn voor snelle garing. Denk aan kipfilet (400-500 gram), wortels (2-3 stuks), aardappelen (4-5 stuks) en bouillon (500 ml).
• Veiligheidshandschoenen of een theedoek. De stomend dampende pan is heter dan je denkt.

Het gaat om de juiste basis om direct te slagen. Zorg dat je de handleiding van je specifieke model erbij pakt. Iedere slowcooker heeft zijn eigen knoppen en programma’s. De basis is hetzelfde, maar de details verschillen.

Stap 1: Kies het juiste programma en begrijp de druk

De eerste stap is het selecteren van het juiste programma. Meestal staat er op het display iets als "Pressure Cook" of "Snelkoken".

Bij de Instant Pot Pro druk je op "Pressure Cook" en stel je de tijd in.

Bij de Ninja Foodi kies je voor "Pressure High". De Sage Fast Slow Pro heeft een duidelijke knop "Snelkoken". Waarom maakt dit uit?

Omdat de druk de sleutel is. In een snelkookprogramma bouwt de pan druk op tot ongeveer 1,2 bar.

Daardoor stijgt het kookpunt naar 120°C in plaats van 100°C. Dit versnelt het garen aanzienlijk. Voor een stoofpot van rundvlees (800 gram) betekent dit dat je in plaats van 3 uur maar 45 minuten nodig hebt. Een veelgemaakte fout is het kiezen van een te laag drukniveau.

Kies altijd voor "High Pressure" of "Hoog" tenzij het recept specifiek anders vraagt.

Lage druk is vaak te zwak voor vlees en groenten.

Let op: de timer start pas als de juiste druk is bereikt. Dit kan 10-15 minuten duren, afhankelijk van de hoeveelheid vocht en de temperatuur van de ingrediënten.

Stap 2: Voorbereiding van ingrediënten voor snelle resultaten

De snelheid van je maaltijd hangt af van hoe je de ingrediënten klaarzet. Sneller koken betekent niet dat je alles in één keer gooit.

Je moet slim snijden. Snijd vlees in stukken van 2-3 cm.

Te grote stukken doen er langer over om gaar te worden. Voor kipfilet of varkenshaas is 2 cm ideaal. Groenten zoals wortels en aardappelen snijd je in blokjes van 1,5 cm.

Grote brokken wortel (4 cm) vertragen het proces. Voeg altijd vloeistof toe.

Een snelkookpan heeft minimaal 150-200 ml vocht nodig om druk op te bouwen. Gebruik bouillon, water of wijn. Bij een recept voor 4 personen met 500 gram vlees en 500 gram groenten, reken je op 400-500 ml vocht. Veelgemaakte fout: te weinig vocht.

Dan gaat de pan niet op druk of de veiligheidsklep klapt open.

Te veel vocht resulteert in een waterige saus. Weeg het vocht af.

Stap 3: De kooktijd instellen en de druk opbouwen

Nu is het tijd om de tijd in te stellen. Voor snel koken geldt: minder is meer.

• Kipfilet (500 gram): 8-10 minuten op hoge druk.
• Runderlappen (600 gram): 35-40 minuten op hoge druk.
• Aardappelen (400 gram): 6-8 minuten op hoge druk.
• Wortelen (300 gram): 4-5 minuten op hoge druk.

Een goede vuistregel voor snelkoken in een multicooker: kies de juiste handige preset standen, start de timer en let op de display.

De pan begint te suizen en de drukindicator (meestal een pinnetje of een kleurtje) zal omhoog komen. Dit duurt 5 tot 15 minuten. Zolang het lampje "On Pressure" brandt, mag je de pan niet openen.

Veelgemaakte fout: de pan openen terwijl er nog druk op staat. Doe dit nooit. Wacht altijd op de natuurlijke drukverlaging of gebruik de snelle release als het recept dat aangeeft.

Stap 4: Koken en drukverlaging

Als de kooktijd voorbij is, moet je de druk verlagen. Er zijn twee methoden: natuurlijk en snel.

Bij natuurlijke drukverlaging laat je de pan vanzelf afkoelen. Dit duurt 10-20 minuten.

Bij snelkookprogramma’s kies je vaak voor de snelle drukverlaging (Quick Release). Dit doe je door het ventiel om te draaien. Voor kip of vis is snelle drukverlaging vaak goed.

Voor vlees dat lang moet garen (rundvlees) is natuurlijke drukverlaging beter. Het vlees blijft sappig en trekt niet uit elkaar.

Reken op 10 minuten natuurlijke drukverlaging voor 400 gram rundvlees. Veelgmaakte fout: te snel ventileren. De pan spuwt dan hete stoom en etensresten. Houd een theedoek boven het ventiel en draai het langzaam open. Pas op voor je handen.

Stap 5: Controleren op gaarheid en afmaken

De pan is open, maar je bent er nog niet. Controleer of alles gaar is.

Prik in een stuk vlees. Het moet zacht zijn en niet rosé.

Bij kip mag er geen roze vlees meer zichtbaar zijn. Voor groenten: een wortelblokje moet makkelijk doorkomen met een vork. Als het nog niet gaar is, zet je de pan weer op druk voor een paar minuten. Doe dit alleen bij grote stukken.

Voor een stoofpot van 800 gram rundvlees dat na 40 minuten nog te taai is, voeg je 50 ml water toe en stel je in op 10 minuten extra.

Veelgemaakte fout: te snel serveren. Laat de smaken even intrekken. Roer de saus nog even door en serveer pas na 5 minuten. Dit geeft een betere textuur.

Stap 6: Veilig opbergen en schoonmaken

Na gebruik is het belangrijk de pan goed schoon te maken. De binnenpan van de Instant Pot of Ninja is vaak vaatwasmachinebestendig. De buitenpan niet.

Maak de buitenkant schoon met een vochtige doek. Check de rubberen ring van het deksel.

Deze kan geurtjes opnemen. Was deze na elk gebruik met warm water en afwasmiddel. Vervang de ring elke 6-12 maanden, afhankelijk van gebruik.

Veelgemaakte fout: de pan direct in de kast zetten terwijl hij nog warm is. Laat hem eerst volledig afkoelen. Dit voorkomt vervorming van de kunststof onderdelen.

Verificatie-checklist: Ben je goed bezig?

Om zeker te weten dat je de snelkookprogramma’s goed gebruikt, loop je deze lijst even na.

• Heb je voldoende vocht toegevoegd (minimaal 150 ml)?
• Zijn de ingrediënten in gelijke stukken gesneden (max 3 cm)?
• Staat de pan op "High Pressure" of "Hoog"?
• Heb je de juiste tijd ingesteld volgens de vuistregels?
• Wacht je tot de druk indicator aangeeft dat de pan op druk is?
• Gebruik je de juiste drukverlaging (snel of natuurlijk)?
• Controleer je op gaarheid voordat je extra tijd instelt?
• Laat je de pan 5 minuten rusten voordat je serveert?
• Maak je de pan schoon en laat je hem volledig afkoelen?

Het is een snelle check die je helpt om fouten te voorkomen. Als je deze punten afvinkt, weet je dat je de snelkookfunctie optimaal benut. Je maakt sneller maaltijden zonder in te leveren op smaak. Dit is de kracht van een goede slowcooker met express-programma’s.

Tips voor de beste resultaten met je multicooker

Om nog meer uit je slowcooker te halen, zijn er een paar extra tips die het verschil maken. Deze zijn specifiek voor de beste slowcooker modellen zoals de Instant Pot Pro en Ninja Foodi.

Gebruik de sauteerfunctie vooraf. Bak vlees bruin voordat je de druk opbouwt. Dit geeft meer smaak.

Doe dit 3-5 minuten op hoog vuur. Voeg dan je vloeistof en groenten toe.

Vermijd het gebruik van te veel zout in de beginfase. Door de druk concentreren smaken zich. Zout pas op het einde bij.

Dit voorkomt een te zoute maaltijd. Experimenteer met kruiden. Een snufje komijn of paprikapoeder (1 theelepel) verandert een simpele kippensoep in een smaakbom.

Wees niet bang om te proeven tijdens het koken. Veelgemaakte fout: te veel ingrediënten in één keer.

De pan mag maar voor 2/3 vol zijn. Vul je de pan tot de rand, dan bouwt de pan geen druk op en mislukt je maaltijd.

Conclusie: snel koken is een kwestie van routine

Een slowcooker met snelkookprogramma’s is niet ingewikkeld. Het is een kwestie van weten welk programma je wanneer gebruikt en de juiste stappen volgen.

Kies het programma, zet de ingrediënten klaar, stel de tijd in en wacht op de druk. Daarna snel of natuurlijk druk verlagen en serveren. Met de bovenstaande handleiding kun je direct aan de slag.

Gebruik de specifieke tijden en maten voor je eigen recepten. Experimenteer en leer je apparaat kennen.

De beste slowcooker of multicooker verdient het om elke dag gebruikt te worden. Dus pak die pan, vul hem met 500 gram kip en 400 ml bouillon, en druk op start. Binnen 30 minuten staat er een maaltijd op tafel die zacht, sappig en vol van smaak is. Dat is de kracht van express koken.